یکی از قابلیت‌هایی که ویندوز در اختیار کاربران گذاشته است، برنامه «مدیریت وظایف» یا همان Task Manager است. همان پنجره‌ای که با فشردن هم‌زمان کلید‌های ترکیبی Ctrl+Alt+Delete ظاهر می‌شود. این برنامه قابلیت‌های فراوانی دارد، اما متأسفانه کاربران گرامی تنها وقتی به یادش می‌افتند، که برنامه‌ای قفل کرده باشد و تنها آن هنگام است که این برنامه بیچاره، عزیز می‌شود.
اما این برنامه‌ی عالی که مایکروسافت مفت ‌و مجانی در اختیار‌مان گذاشته است (بماند که این‌جا همه چیز مفته!)، فقط به درد برنامه‌های قفل کرده نمی‌خورد. با استفاده از قابلیت‌های آن، نه تنها می‌توانید از مشکلات جلوگیری کنید، بلکه کارایی را نیز بالا ببرید.

تاریخچه:
Task Manager برنامه‌ای است قدیمی که از عهد بوق (یعنی دوران ویندوز 1/3 و NT4) در ویندوز بوده است. البته در طول سالیان متمادی، این برنامه مثل تمامی برنامه‌ها رشد کرده و به پیشرفت‌های عظیمی دست یافته است. همیشه این برنامه بهتر از آن چیز بوده است که کاربران تصور داشتند و حتی نسخه‌های اولیه‌ی آن هم کارهایی فراتر از بستن برنامه‌های قفل کرده انجام می‌دادند.
کافی است کلید های ترکیبی Ctrl+Alt+Delete را بزنید یا روی بخشی خالی از نوار وظیفه کلیک راست کرده و Task Manager را انتخاب کنید تا این برنامه اجرا شود. هدف اصلی این برنامه این است که مدیریت برنامه های در حال اجرا را به شما بسپارد. البته در نسخه ویندوز XP، این برنامه قابلیت های بیشتری دارد. برای مثال، امکان کنترول پردازش‌ها و کنترل کاربران را نیز به ما می‌دهد و آمار خوبی از عملکرد سیستم ارائه می‌دهد.

برنامه‌ها و پردازش‌ها:
زبانه‌ی Applications اولین زبانه‌ی پنجره مدیریت وظایف از سمت چپ است. در این زبانه، فهرستی از برنامه‌ها در حال اجرا دیده می‌شود و در آن می‌توانید هر بلایی که دوست دارید، سر برنامه‌ها بیاورید. مثلا وضعیت آن را ببینید (Status)، آن را ببندید (End Task)، به آن وارد شوید (Switch To) یا برنامه‌ی جدیدی اجرا کنید (New Task). اگر احساس کردید سیستم‌تان کند شده و یا برنامه‌ها قفل شده‌اند، کافی است این برنامه را اجرا کنید و ببینید وضعیت کدام برنامه «Not Responding» (بدون پاسخ‌گویی) است. اگر این‌طور بود، آن را باید ببندید. برای این کار کافی است برنامه را انتخاب کرده، سپس دکمه‌ی End Task را انتخاب کنید تا برنامه‌ی قفل شده، بسته شود. اکنون اگر با پیغامی مبنی بر «عدم پاسخ‌گویی» برنامه مواجه شدید، دکمه‌ی End Now را کلیک کنید، این کار ممکن است سیستم را بی ثبات کند. پس بهتر است بعد از بستن برنامه‌ی قفل شده سیستم را از نو راه‌اندازی کنید.
وقتی برنامه اجرا می‌شود، منابعی را از سیستم در اختیار می‌گیرد. مسلم است اگر منابع زیادی در اختیار برنامه‌ها قرار بگیرند، سیستم کند می‌شود. اگر می‌خواهید ببینید هر برنامه چه‌قدر منبع در اختیار گرفته است، روی نام برنامه در زبانه‌ی Applications کلیک راست کنید و گزینه‌ی Go To Process را انتخاب نمایید. با این کار به زبانه‌ی Processes خواهید رفت و در آن‌جا پردازش (فرآیند) برنامه‌ی مورد نظر در کنار دیگر پردازش‌های در حال اجرا خواهید دید. در این‌جا، جلوی هر پردازش میزان منبع اشغال شده از حافظه و پردازنده‌ی مرکزی توسط آن پردازش نمایش داده می‌شود. هر پردازش نمونه‌ای از یک برنامه است که با وضعیتی مشخص در حافظه قرار گرفته است. برای مثال، اگر سه پنجره اینترنت اکسپلورر باز کنید، در حقیقت یک برنامه به همراه سه نمونه (پردازش) از آن، در حافظه قرار می‌گیرد.

پردازش‌ها:
زبانه‌ی Processes جزییات بیشتری در باره‌ی برنامه‌های در حال اجرا در اختیار شما می‌گذارد. بسیاری از پردازش‌ها در پس‌زمینه‌ی ویندوز اجرا می‌شوند و در زبانه‌ی Applicationsدیده نمی‌شوند. با این‌حال، همان‌طور که خودتان در قسمت مربوط می‌بینید، این پردازش‌های مخفی کلی از منابع را می‌گیرند. اگر دیدید پردازشی، حافظه و پردازنده‌ی زیادی را در اختیار گرفته است، مثلا بیش از 80 درصد منبع پردازنده را در اختیار دارد، به احتمال فراوان مشکلی وجود دارد. آن پردازش حتما باید دلیلی برای این کار غیر طبیعی خود داشته باشد. برای مثال اگر ضد ویروسی در حال جستجوی ویروس است، قابل قبول است که منبع زیادی را در اختیار بگیرد. اما اگر پردازشی ناشناخته دیدید که منبع زیادی از پردازنده را اشغال کرده بود، به احتمال زیاد سیستم شما به ویروس مبتلا شده است. در این حالت، حتما سیستم را با ضد ویروسی قوی و به روز بررسی کنید.
به هر حال، بسیاری از پردازش‌هایی که در این‌جا می‌بینید، متعلق به ویندوز هستند و حتما باید اجرا شوند. معمولا جلوی نام این پردازش‌ها، در قسمت User Name، واژه «سیستم» (System) نوشته شده است. اما اگر این‌طور نبود و پردازشی دیدید که به نظرتان نا آشنا آمد و از نوع سیستمی هم نبود، به احتمال فراوان یا برنامه‌ای مخرب است یا جاسوسی.
البته برنامه‌هایی هم هستند (مثل Real Player، Adobe Acrobat، Quick Time) که مخفیانه خود را در پس‌زمینه ویندوز اجرا می‌کنند و با استفاده از امکانات ویندوز، سرویس‌هایی را ارائه می‌دهند. اما دست این‌گونه برنامه‌ها رو شده است و پردازش‌های آن‌ها، هم‌نام با خود برنامه هستند. اگر این‌گونه پردازش‌ها را ببندید، نه تنها ضرر نمی‌کنید بلکه عملکرد سیستم‌تان سریعتر نیز می‌شود. البته دفعه‌ی بعدی که کامپیوتر را روشن کردید، آن‌ها دوباره در پس‌زمینه‌ی ویندوز جا خوش می‌کنند و باز روز از نو روزی از نو.
ممکن است برنامه‌ی مهمی داشته باشید که اهمیت آن برای‌تان بیش‌تر از سایرین است و دوست دارید آن برنامه باسرعت و قدرت بیش‌تری نسبت به بقیه اجرا شود. به عنوان مثال بهتر است برنامه تبدیل فیلم با سرعت و قدرت بیشتری اجرا شود. برای این کار کافی است روی پردازش آن برنامه کلیک راست کنید، Set Priority را بر گزینید و از بین 6 سطح اهمیت مختلف، گزینه‌ی مورد نظر خود را انتخاب نمایید، در این گزینه‌ها، Realtime یعنی کل سیستم تعطیل شود و فقط آن برنامه اجرا شود، و Low یعنی آن برنامه اصلا مهم نیست و کم‌ترین بها به آن داده شود. بقیه گزینه‌ها هم بین این دو قرار دارند.
اگر دیدید سیستم‌تان کند شده است و در زبانه‌ی Applications نیز مورد خاصی نیافتید، در زبانه‌ی Processes بروید و آن‌جا ببینید که کدام برنامه است که کلی منبع در اختیار گرفته است و به دردی هم نمی‌خورد. سپس آن را با End Task ببندید تا عملکرد سیستم بهبود یابد. در هر حال، بررسی با ضد ویروس هم فراموش نشود!

کارایی:
زبانه‌ی Performance یا همان کارایی، به شما کمک می‌کند تا عملکرد کامپیوتر را بهبود بخشید. این زبانه نشان می‌دهد که چه تعداد پردازش، چه میزان باری بر حافظه، پردازنده و Page File سیستم تحمیل می‌کنند. Page File یا به قولی فایل تبادلی، فضایی از سخت‌دیسک است که ویندوز از آن به عنوان حافظه‌ی کمکی استفاده می‌کند. هنگامی که حافظه اصلی ویندوز پر شود، ویندوز از آن کمک می‌گیرد. CPU Usage میزان استفاده از میزان پردازنده، و PF Usage نیز میزان استفاده از فایل تبادلی را نشان می‌دهد.
اگر Task Manager را Minimize کنید، به حالت شکلکی کوچک در سینی ویندوز نمایش داده می‌شود و میزان استفاده از منابع سیستم را نمایش خواهد داد. کافی است یک برنامه باز کنید و ببینید که شکلک چه‌قدر سبز می‌شود. هر‌قدر بیشتر سبز شد، یعنی آن برنامه بار بیشتری به سیستم تحمیل می‌کند. این برنامه‌های سنگین را تا جای ممکن با هم اجرا نکنید و قبل از اجرا، سایر برنامه‌ها را ببندید.

شبکه:
زبانه‌ی شبکه (Networking) کارکردی مشابه دارد و به شما کمک می‌کندبر اتصالات شبکه یا اینترنت، مدیریت داشته باشید. بخش پایینی این قسمت نشان دهنده‌ی اتصالات فعال اینترنت و شبکه است و نموداری نمایش می‌دهد که نشانگر میزان استفاده از شبکه در طول زمان، توسط برنامه‌های مختلف است.

کاربران:
زبانه‌ی کاربران (Users) به شما نشان می‌دهد که چند کاربر به سیستم وارد شده‌اند. ویندوز XP امکان تعویض سریع کاربران را دارد و ممکن است چند کاربر وارد سیستم شده باشند و از آن خارج نشده باشند. این کار باعث می‌شود سیستم کند شود. برای رفع مشکل می‌توانیددر این قسمت روی نام کاربران کلیک راست کنید و Log Off را بزنید. اگر کاربران از طریق شبکه می‌توانند به سیستم شما وارد شوند و از پوشه‌ها، فایل‌ها، چاپگر‌ها و سایر منابع اشتراکی استفاده کنند، ممکن است سیستم‌تان کند شود. در این حالت، روی نام کاربری که منابع اشتراکی را بیش از حد استفاده می‌کند و عامل اصلی کندی است، کلیک راست کنید و به سادگی دکمه‌ی Disconnect را بزنید تا از این به بعد حساب کار دستش بیاید.

سایر بخش‌ها:
منو این برنامه امکانات خوبی در اختیار کاربران می‌گذارد. برای مثال در منو View، گزینه‌ی Update Speed امکان تنظیم سرعت به‌روزسازی نمودار‌های کارایی و فعالیت شبکه را به کاربر می‌دهد. منو Shut Down دسترسی ساده به گزینه‌های خاموش کردن کامپیوتر را به شما می‌دهد و برای زمینی مفید است که سیستم قفل کرده است و نمی‌توانید به‌طور معمول سیستم را خاموش یا راه‌اندازی مجدد کنید. هم‌چنین، همواره در پایین صفحه می‌توانیدتعداد پردازش‌ها، میزان حافظه‌ی اشغال شده و میزان استفاده از پردازنده را ببینید، این برنامه‌ی کوچک، به سادگی به شما امکان می‌دهد کنترل خوبی بر سیستم‌تان داشته باشد.

منبع: ماهنامه‌ی کاربر

+ نوشته شده توسط محمدرضا بوذری در دوشنبه 1385/05/23 ساعت 20:20 | موضوع: کامپیوتر |